Κανόνες της πρέφας
Η πρέφα όπως παίζεται στην Ελλάδα και στο PlayElephant: τρεις παίκτες, τράπουλα 32 φύλλων, κάσα και καπίκια.
1. Τράπουλα, θέσεις, φορά
- Τράπουλα 32 φύλλων: τέσσερα χρώματα από το 7 ως τον άσο. Σειρά στο χρώμα: 7, 8, 9, 10, βαλές, ντάμα, ρήγας, άσος. Τα φύλλα δεν έχουν πόντους.
- Χρώματα: μπαστούνια ♠︎, σπαθιά ♣︎, καρά ♦︎, κούπες ♥︎. Στην πλειοδοσία λέγονται και «πρώτα», «δεύτερα», «τρίτα», «τέταρτα». Πάνω από τις κούπες είναι τα άχροα, χωρίς ατού.
- Παίζουν τρεις, και οι τρεις σε κάθε διανομή.
- Η φορά είναι προς τα δεξιά, αντίθετα από τους δείκτες του ρολογιού. Ισχύει για όλα: μοίρασμα, πλειοδοσία, δηλώσεις, φύλλα.
2. Μοίρασμα
- Κάθε παίκτης παίρνει 10 φύλλα. Δύο φύλλα μένουν κλειστά: ο τζόγος.
- Ο dealer αλλάζει σε κάθε διανομή, πάντα προς τα δεξιά. Αυτό ισχύει και όταν η διανομή χαλάσει.
- Ο παίκτης δεξιά του dealer είναι ο πρώτος: αρχίζει την πλειοδοσία.
- Δεν ξαναμοιράζουμε για «άποντα» χαρτιά. Ένα χέρι μόνο με 7, 8 και 9 παίζεται κανονικά.
3. Πλειοδοσία
Η σκάλα των αγορών έχει 25 σκαλιά. Σε κάθε επίπεδο τα χρώματα πάνε από τα μπαστούνια ως τα άχροα:
6♠︎ < 6♣︎ < 6♦︎ < 6♥︎ < 6 άχροα < 7♠︎ < … < 10♥︎ < 10 άχροα
Βασικοί κανόνες
- Η πρώτη αγορά είναι πάντα 6 μπαστούνια.
- Δεν πηδάμε. Κάθε νέα αγορά είναι ακριβώς το επόμενο σκαλί. Στην πλειοδοσία δεν διαλέγεις ούτε επίπεδο ούτε χρώμα.
- Το πάσο είναι οριστικό. Όποιος πει πάσο δεν ξαναμιλά σε αυτή τη διανομή.
- Δεν υπάρχουν μιζέρια, αγορές «στα τυφλά» ή παιχνίδι χωρίς τζόγο.
«Έχω»
Στις τρεις πρώτες δηλώσεις οι αγορές μόνο ανεβαίνουν. Από εκεί και πέρα εναλλάσσονται υποχρεωτικά:
- μετά από ανέβασμα, ο επόμενος μπορεί μόνο να πει «έχω» στο ίδιο σκαλί ή πάσο·
- μετά από «έχω», ο επόμενος μπορεί μόνο να ανεβάσει ένα σκαλί ή να πει πάσο.
Δύο «έχω» στη σειρά δεν γίνονται. «Έχω» μπορεί να πει οποιοσδήποτε, η θέση δεν δίνει προτεραιότητα.
«Άμα μείνουν»
Ο πρώτος, ή ο δεύτερος αν ο πρώτος είπε πάσο, μπορεί να πει «άμα μείνουν» (λέγεται και «τα γράφω», «τα παίρνω»). Σημαίνει: «παίρνω την αγορά με 6 μπαστούνια, αν δεν πει κανείς άλλος».
- Όποιος είπε «άμα μείνουν» δεν ξαναμιλά.
- Αν οι άλλοι πουν πάσο, η αγορά είναι δική του, με ελάχιστο τα 6 μπαστούνια.
- Αν κάποιος πει 6 μπαστούνια, το «άμα μείνουν» γίνεται πάσο. Η πλειοδοσία κλείνει μόλις ακουστεί ένα πάσο.
Ποιος παίρνει την αγορά
Ο τζογαδόρος είναι αυτός που έκανε την τελευταία δήλωση, ακόμη κι αν ήταν «έχω» ή «άμα μείνουν». Όποιος πρώτος είπε ένα σκαλί και μετά δεν μπορεί ούτε να ανεβάσει ούτε να κρατήσει, χάνει την αγορά από αυτόν που του είπε «έχω».
Πάσο και οι τρεις: η διανομή χαλάει. Κανείς δεν πληρώνει, ο τζόγος ανοίγει και μοιράζει ο επόμενος.
- Α: 6♠︎. Β: 6♣︎. Γ: 6♦︎. (Ο πρώτος γύρος μόνο ανεβαίνει.)
- Α: έχω 6♦︎. Β: 6♥︎. Γ: έχω 6♥︎.
- Α: πάσο. Β: 6 άχροα. Γ: πάσο.
4. Τζόγος, σκάρτα, αγορά
- Ο τζογαδόρος παίρνει τα δύο φύλλα του τζόγου και έχει 12 φύλλα. Οι άλλοι δεν βλέπουν τον τζόγο ως το τέλος της διανομής.
- Σκαρτάρει κλειστά δύο οποιαδήποτε φύλλα και δηλώνει το συμβόλαιο: επίπεδο από 6 ως 10 και χρώμα ή άχροα.
- Το συμβόλαιο δεν μπορεί να είναι κάτω από την τελευταία του δική αγορά στην πλειοδοσία. Αν πήρε την αγορά με «άμα μείνουν», το ελάχιστο είναι 6♠︎. Για παράδειγμα, μετά από 7♦︎ επιτρέπονται 7♦︎, 7♥︎, 7 άχροα, 8♠︎ και πάνω, όχι όμως 7♣︎.
- Μπορεί να δηλώσει λιγότερα από όσα πιάνει το χαρτί του. Η μπλόφα επιτρέπεται.
- Ατού είναι το χρώμα του συμβολαίου. Στα άχροα δεν υπάρχει ατού.
- Μετά την επιβεβαίωση η αγορά δεν αλλάζει. Τον τζόγο δεν τον «πετάμε» και δεν τον δείχνουμε.
«Και οι άσοι»
Αν ο τζογαδόρος έχει στα 12 φύλλα του και τους τέσσερις άσους, μπορεί να δηλώσει «και οι άσοι» μαζί με το συμβόλαιο. Δεν είναι υποχρεωτικό. Η πληρωμή είναι στην ενότητα Άσοι.
Σόλο
Αντί να παίξει, ο τζογαδόρος μπορεί να τη γράψει σόλο. Το συμβόλαιο μένει στο ελάχιστο σκαλί και η διανομή πληρώνεται αμέσως, χωρίς σκάρτα και χωρίς άσους, σαν να έπιασαν οι παίκτες τις παρακάτω μπάζες. Ο πρώτος αμυνόμενος είναι αυτός δεξιά του τζογαδόρου.
| Επίπεδο | Τζογαδόρος | Πρώτος αμυνόμενος | Δεύτερος αμυνόμενος |
|---|---|---|---|
| 6 | 4 | 3 | 3 |
| 7 | 5 | 3 | 2 |
| 8 | 6 | 2 | 2 |
| 9 | 7 | 2 | 1 |
| 10 | 8 | 1 | 1 |
Δηλαδή ο τζογαδόρος μπαίνει πάντα δύο μπάζες μέσα και πληρώνει διπλά (δες Πληρωμή).
5. Δηλώσεις συμμετοχής
Μετά την αγορά μιλούν οι δύο αμυνόμενοι, πρώτα αυτός δεξιά του τζογαδόρου. Οι δηλώσεις είναι τέσσερις:
- Παίζω: παίζω και απαντώ για τις δικές μου μπάζες.
- Πάσο: δεν παίζω. Τα φύλλα μου μένουν κλειστά και δεν πληρώνω ούτε εισπράττω, εκτός από τους άσους.
- Μαζί: παίρνω μέσα και τον συμπαίκτη που είπε πάσο. Εκείνος παίζει τα φύλλα του κανονικά, αλλά όλα τα κέρδη και οι ζημιές του είναι δικά μου.
- Μόνος: παίζω μόνος μου απέναντι στον τζογαδόρο, τετ-α-τετ.
Όλοι οι δυνατοί συνδυασμοί (Β είναι ο πρώτος αμυνόμενος, Γ ο δεύτερος):
| Δηλώσεις | Ποιοι παίζουν | Ποιος απαντά για την άμυνα |
|---|---|---|
| Β παίζω, Γ παίζω | και οι τρεις | ο καθένας για τον εαυτό του |
| Β παίζω, Γ πάσο, Β μόνος | τζογαδόρος και Β | Β |
| Β παίζω, Γ πάσο, Β μαζί | και οι τρεις | Β και για τους δύο |
| Β πάσο, Γ παίζω, Β πάσο | τζογαδόρος και Γ | Γ |
| Β πάσο, Γ μαζί | και οι τρεις | Γ και για τους δύο |
| Β πάσο, Γ παίζω, Β μαζί | και οι τρεις | Β και για τους δύο |
| Β πάσο, Γ πάσο | κανείς | ο τζογαδόρος γράφει και τις 10 μπάζες |
Όποιος θέλει να πάρει τον συμπαίκτη του, λέει «μαζί» αμέσως. Μετά από «Β πάσο, Γ παίζω, Β πάσο» ο Γ δεν μπορεί πια να πει «μαζί». Πάσο μισό, κόντρα και παιχνίδι με ανοιχτά φύλλα δεν υπάρχουν.
Πόσες μπάζες πρέπει να πιάσει η άμυνα
| Συμβόλαιο | Άμυνα συνολικά | Πρώτος αμυνόμενος | Δεύτερος αμυνόμενος | Μόνος αμυνόμενος |
|---|---|---|---|---|
| 6 | 4 | 2 | 2 | 2 |
| 7 | 3 | 2 | 1 | 2 |
| 8 | 2 | 1 | 1 | 1 |
| 9 | 1 | 1 | 0 | 1 |
| 10 | 0 | 0 | 0 | 0 |
Στα 10 οι αμυνόμενοι παίζουν «δωρεάν»: δεν κινδυνεύουν τίποτα. Όταν η άμυνα πιάσει συνολικά όσες χρειάζεται, δεν έχει σημασία πώς μοιράστηκαν οι μπάζες ανάμεσά τους.
6. Εκτέλεση
- Παίζουν ο τζογαδόρος και οι αμυνόμενοι που δεν είπαν πάσο. Όταν παίζουν δύο, η μπάζα έχει δύο φύλλα. Μπάζες είναι πάντα δέκα.
- Το πρώτο φύλλο το ρίχνει ο πρώτος ενεργός παίκτης ξεκινώντας από τον πρώτο, δηλαδή από τα δεξιά του dealer. Δεν ξεκινά απαραίτητα ο τζογαδόρος.
- Υποχρέωση στο χρώμα. Αν έχεις φύλλο στο χρώμα που άνοιξε, πρέπει να το παίξεις.
- Υποχρέωση στο ατού. Αν δεν έχεις το χρώμα αλλά έχεις ατού, πρέπει να κόψεις. Αλλιώς ρίχνεις ό,τι θέλεις.
- Δεν είσαι υποχρεωμένος να βάλεις μεγαλύτερο. Μπορείς να χαρίσεις, και αν η μπάζα είναι ήδη κομμένη, μπορείς να βάλεις μικρότερο ατού.
- Τη μπάζα την παίρνει το μεγαλύτερο ατού. Αν δεν έπεσε ατού, την παίρνει το μεγαλύτερο φύλλο του χρώματος που άνοιξε. Όποιος πήρε τη μπάζα ανοίγει την επόμενη.
- Η τελευταία μπάζα φαίνεται πάντα. Ο τζογαδόρος βλέπει και τα σκάρτα του.
- Οι αμυνόμενοι παίζουν ομαδικά. Τα «μηχανικά» σινιάλα και η σκόπιμη ζημιά στον συμπαίκτη απαγορεύονται.
7. Claim
- Μόνο ο τζογαδόρος μπορεί να διεκδικήσει όλες τις μπάζες που απομένουν, όταν ανοίγει εκείνος και μένουν τουλάχιστον δύο μπάζες.
- Τα φύλλα του ανοίγουν στους αμυνόμενους που παίζουν, και ο καθένας απαντά «ναι» ή «όχι».
- Αν πουν όλοι «ναι», ο τζογαδόρος γράφει όλες τις υπόλοιπες μπάζες και η διανομή πληρώνεται.
- Με το πρώτο «όχι» το παιχνίδι συνεχίζει από εκεί που ήταν.
8. Πληρωμή
Κάσα και καπίκια
- Μετράμε σε καπίκια. Μία κάσα είναι 10 καπίκια.
- Στην αρχή της παρτίδας κάθε παίκτης βάζει 50 κάσες στην κοινή κάσα. Η κάσα ξεκινά με 150 κάσες, δηλαδή 1500 καπίκια, και ανήκει και στους τρεις εξίσου.
- Από την κάσα κατεβάζει ο τζογαδόρος όταν βγει. Στην κάσα ανεβάζει όταν μπει μέσα. Οι υπόλοιποι λογαριασμοί είναι καπίκια ανάμεσα στους παίκτες.
Αξία της μπάζας
| Επίπεδο | ♠︎ | ♣︎ | ♦︎ | ♥︎ | Άχροα |
|---|---|---|---|---|---|
| 6 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 8 |
| 8 | 8 | 8 | 8 | 8 | 9 |
| 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 10 |
| 10 | 10 | 10 | 10 | 10 | 10 |
Παρακάτω α είναι η αξία της μπάζας σε καπίκια. Η αγορά αξίζει 10·α, όσο κοστίζουν και οι δέκα μπάζες.
Πάσο και οι δύο αμυνόμενοι
Ο τζογαδόρος γράφει και τις 10 μπάζες και κατεβάζει 10·α από την κάσα.
Η αγορά βγήκε
Αν ο τζογαδόρος έπιασε ακριβώς όσες δήλωσε, κατεβάζει 10·α από την κάσα και πληρώνει σε κάθε αμυνόμενο τις μπάζες του επί α. Στην ουσία ο καθένας παίρνει από την κάσα όσες μπάζες έπιασε.
Ο τζογαδόρος μπήκε μέσα
- Μέσα (μία μπάζα λιγότερη): ανεβάζει 10·α στην κάσα και πληρώνει σε κάθε αμυνόμενο που παίζει τις μπάζες του επί α.
- Σόλο μέσα (δύο μπάζες λιγότερες ή περισσότερες): όλα διπλά, 20·α στην κάσα και τις μπάζες των αμυνόμενων επί 2·α. Τρίσολο δεν υπάρχει.
Μπήκε μέσα η άμυνα
Αν ο τζογαδόρος πιάσει περισσότερες από όσες δήλωσε, η άμυνα έπιασε λιγότερες από όσες έπρεπε. Η κάσα δεν αλλάζει. Ο αμυνόμενος που δεν έπιασε τις δικές του, αφού μετρηθούν και οι παραπάνω του συμπαίκτη:
- πληρώνει στον τζογαδόρο όλες τις μπάζες του τζογαδόρου επί α, διπλά αν του λείπουν δύο ή περισσότερες·
- πληρώνει και στον συμπαίκτη του τις μπάζες εκείνου επί α, αν ο συμπαίκτης έπιασε τις δικές του.
Ένας αμυνόμενος
Όταν παίζει ένας αμυνόμενος, «μόνος» ή επειδή ο άλλος είπε πάσο, μετρά μόνο η δική του υποχρέωση από τον πίνακα (στα 7 «πάει για δύο»):
- αν βγήκαν και ο τζογαδόρος και ο αμυνόμενος, ο τζογαδόρος κατεβάζει 10·α και δίνει στον αμυνόμενο τις μπάζες του επί α·
- αν μπήκε μέσα ο αμυνόμενος, πληρώνει στον τζογαδόρο τις μπάζες του τζογαδόρου επί α, διπλά αν του λείπουν δύο ή περισσότερες·
- αν μπήκε μέσα ο τζογαδόρος, πληρώνει όπως παραπάνω, μόνο στον αμυνόμενο που έπαιξε.
Μαζί
Οι μπάζες και η υποχρέωση μετρώνται για τον καθένα στη θέση του, σαν να έπαιζαν και οι δύο. Ό,τι θα πλήρωνε ή θα εισέπραττε ο συμπαίκτης, το πληρώνει ή το εισπράττει αυτός που είπε «μαζί».
Άσοι
Αν ο τζογαδόρος δήλωσε «και οι άσοι», κάθε αμυνόμενος του δίνει 25 καπίκια σε συμβόλαιο 6 και 50 σε συμβόλαιο 7 και πάνω. Πληρώνει και ο αμυνόμενος που είπε πάσο. Αν ο τζογαδόρος μπει μέσα, πληρώνει ο ίδιος τα ίδια ποσά σε καθέναν, απλά και όχι διπλά. Με σόλο οι άσοι δεν πληρώνονται.
Η τελευταία αγορά
Αν στην κάσα δεν έχουν μείνει αρκετά για 10·α, η αξία της μπάζας μειώνεται στο ένα δέκατο του υπολοίπου. Η μειωμένη αξία ισχύει και για τις πληρωμές όταν κάποιος μπει μέσα.
9. Τέλος της παρτίδας
- Η παρτίδα τελειώνει όταν αδειάσει η κάσα.
- Μπορεί να σταματήσει και νωρίτερα, αν συμφωνήσουν και οι τρεις. Τότε ό,τι έμεινε στην κάσα μοιράζεται σε τρία ίσα μέρη.
- Αποτέλεσμα κάθε παίκτη: όσα κατέβασε από την κάσα, μείον όσα ανέβασε και η αρχική του εισφορά, συν το ένα τρίτο του υπολοίπου της κάσας, συν τα καπίκια που κέρδισε ή έχασε από τους άλλους. Το άθροισμα των τριών αποτελεσμάτων είναι πάντα μηδέν.
10. Λεξιλόγιο
| Όρος | Σημασία |
|---|---|
| Τζόγος | Τα δύο κλειστά φύλλα που παίρνει ο τζογαδόρος |
| Τζογαδόρος | Αυτός που πήρε την αγορά |
| Σκάρτα | Τα δύο φύλλα που πετά ο τζογαδόρος μετά τον τζόγο |
| Αγορά | Η πλειοδοσία και το συμβόλαιο που δηλώνεται |
| Έχω | Κρατάω το ίδιο σκαλί χωρίς να ανεβάσω |
| Άμα μείνουν | Παίρνω την αγορά με 6♠︎, αν δεν πει κανείς άλλος |
| Σόλο | Μέσα κατά δύο ή περισσότερες, ή αγορά που γράφεται χωρίς να παιχτεί |
| Μέσα | Μία μπάζα λιγότερη από όσες έπρεπε |
| Μαζί / μόνος | Παίζω και για τον συμπαίκτη / παίζω μόνος μου |
| Τσάκα | Κόψιμο με ατού |
| Άχροα | Συμβόλαιο χωρίς ατού |
| Κάσα / καπίκια | Η κοινή κάσα / η μονάδα μέτρησης, 10 καπίκια = 1 κάσα |
| Κιτάπι | Το φύλλο όπου γράφεται η παρτίδα |